Leerstijlen en het stimuleren van het leerproces

Scholen zijn in toenemende doordrongen van het feit dat leerlingen tal van uiteenlopende leerstijlen hebben. Toch vinden nog veel leraren het moeilijk om te werken met diverse stijlen, met name die het verst van hun eigen stijl afstaan. Het is interessant dat de leerstijlen waarmee de zeer verbale en ‘bureaugerichte’ leerkrachten het moeilijkst mee kunnen werken in het traditionele klaslokaal, de stijlen zijn die het eenvoudigst zijn toe te passen in een jongleerprogramma. Ruimtelijk georiënteerde leerlingen visualiseren graag jongleerpatronen.  Ze leren goed met video’s en houden er van om de jongleerpatronen te doorgronden met behulp van hun ‘innerlijk oog’. Muzikale leerlingen genieten van het ritmische karakter van jongleren. Lichamelijk en kinesthetisch georiënteerde leerlingen waarderen de mogelijkheid om in beweging te komen op een georganiseerde manier, de interactie met de ruimte en verkrijgen kennis door middel van lichamelijke gewaarwordingen. Sociaal gerichte leerlingen houden van de mogelijkheden van het uitwisselen, vergelijken, verbinden en samenwerken dat jongleren, en uiteindelijk een uitvoering, biedt. Zelfs naar binnen gerichte leerlingen kunnen betrokken raken bij jongleren als ze alleen kunnen werken, hun eigen doelen stellen, hun eigen interesses nastreven, en werken in hun eigen tempo en ruimte.

Het is zeker opmerkelijk dat leerlingen die goed zijn in logica en wiskunde, al lang geassocieerd worden met jongleren. Wetenschappers en onderzoekers die werken met computers, en met name wiskundigen, zijn oververtegenwoordigd bij de beste jongleurs. De deelnemers van jongleerfestivals hebben vaak een wetenschappelijke graad. Bell Labs, Microsoft, MIT, Stanford en Apple Corporation hebben allemaal al jarenlang een jongleerclub. Zelfs het internet heeft een enorme interesse in jongleren laten zien. Al meer dan 55.000 mensen hebben de jongleerinformatiedienst op internet bezocht. Dit is ongetwijfeld te wijten aan het experimentele karakter van de kunst, waar beoefenaars patronen en relaties moeten uitvinden, werken met numerieke concepten, vragen stellen, complexen problemen verkennen en deze logisch oplossen.

Zelfs taalgerichte leerlingen kunnen worden betrokken bij jongleren, als zij er vroeg genoeg mee in aanraking komen Er is voldoende werk voor ze te doen in het presenteren of het vastleggen van de geschiedenis van de kunst. Poëzie of het vertellen van een verhaal bij het jongleren kan de manier zijn waarop deze ‘woordspelers’ kunnen worden betrokken.

Het lijkt riskant om dertig leerlingen los te laten in een klaslokaal met negentig voorwerpen (of meer) in de buurt om ermee te gooien, maar het tegendeel is waar. Jongleerbewegingen zijn klein en heel geconcentreerd. Leerlingen moeten enige zelfdiscipline hebben om goed mee te doen en leren al snel dat het jongleren beter gaat als ze zich beheersen. Geconcentreerd gedrag wordt automatisch beloond met succes. Het stap-voor-stap paradigma dat gebruikt wordt om te leren jongleren, kan gebruikt worden door de leraar als een model voor het leren van elke vaardigheid of vorm van discipline die dezelfde strategie vereist.

Voordelen op academisch terrein

Onderzoek heeft aangetoond dat er een directe relatie bestaat tussen hand-oog coördinatie en het vermogen om te lezen, schrijven en redeneren. Er zijn sterke aanwijzingen voor een relatie tussen jongleren aan de ene kant en lezen, wiskunde, schrijven en andere persoonlijke gebieden aan de andere kant. Het meest overtuigende bewijs voor een relatie komt tot nog toe naar voren uit het werk van dr. Carole E. Smith, specialist in lichamelijke opvoeding, Haar werk laat zien dat door te leren jongleren zowel het schrijven als de leesvaardigheid verbetert. Haar onderzoek bevestigt het gedachtegoed van Maria Montessori en Jean Piaget, die beiden de hypothese hadden dat grove motoriek en de tactiele sensatie cognitief leren bevorderen. Als elke leerling leert om te jongleren in de basisschoolleeftijd en ze voortdurend beloond worden om hun jongleervaardigheden te verbeteren, dan moeten hun academische prestaties dienovereenkomstig verbeteren.

Onderzoek toont ook aan dat als leerlingen regelmatig opstaan en energiek bewegen, ze theoretische vakken weer fris oppakken en dan beter leren. Wanneer jongleren als centraal thema wordt gebruikt, kan een klassikaal fitness programma in de pauzes door de leerlingen zelf worden opgezet en geleid. Omdat elke leerling in z’n eigen tempo werkt, met z’n eigen materiaal, en in een omgeving die prestatie en inspanning beloont, is de activiteit volledig veilig en zal deze niet verstorend werken. Jongleren is als het hebben van een rechter hersenhelft pauze in een linker hersenhelft dag’. Het is ‘low-impact aerobics’, waardoor de grote spieren dicht tegen het hoofd en het hart ritmisch en energiek geactiveerd worden, zodat bloed naar de hersenen gepompt wordt.

Een groot deel van de kinderen komt als ‘hangjongere’ naar school en de typische schoolomgeving maakt een ‘brave stilzitter’ van hen. Door het creëren van een verbinding tussen de school en de gymnastiekzaal of speeltuin, kan de leraar de leerling zien als een heel persoon, niet alleen als een ‘leerhoofd’. Vaardigheden kunnen worden geleerd die elke dag gretig op school zullen worden beoefend en elke avond en in het weekend thuis. Het is een leeractiviteit waar je je hele leven lang mee bezig kunt blijven. Jongleren brengt geen teamsport of competitie met zich mee. Het gaat om individuele vaardigheden en samenwerkingsactiviteiten die door de leerlingen in hun eigen tempo worden ontwikkeld.

Als leerlingen worden betrokken bij het onderwijs en evaluatieproces, leren ze veel meer dan wanneer ze gewoon onderwijs van een leraar krijgen in een vaardigheid of onderwerp. Het jongleerprogramma van Dave Finnigan is ontworpen om te worden ingeleid door een leraar, maar wordt beheerd door de leerlingen zelf. Het is niet nodig dat de leraar ook weet hoe je moet jongleren, maar dat zal bijna altijd het geval zijn, ongeacht wat de eerdere ervaring van de leraar met fysieke activiteiten is. Er zijn verschillende instructievideo’s voor kinderen die afgespeeld kunnen worden waardoor leerlingen direct mee kunnen doen met de kinderen op de video. Dit onderwijsprogramma voor kinderen bevat het formuleren en monitoren van doelen, waarbij leerlingen elkaars vooruitgang op een leuke en ongedwongen manier kunnen evalueren. Er zit geen negatief stigma op falen in deze evaluatie. Omgekeerd is er een grote mate van positieve beloning die inherent is aan samenwerken, doorzettingsvermogen, en het uiteindelijk verwezenlijken van de doelstelling. Discipline en regelmatig oefenen zijn natuurlijke resultaten van het proces, net zoals wanneer een groep vrienden elkaar uitdaagt om te leren skateboarden, frisbee gooien of hacky-sack spelen. Leren jongleren maakt gebruik van een stap-voor-stap zelfregulerend probleemoplossend systeem met automatische beloning op alle niveaus van prestatie. 

Er zijn geen verliezers in dit proces, alleen maar winnaars!

Omdat je alleen stap voor stap kunt leren jongleren is jongleren is een geweldig model voor leren in het algemeen. Jongleervaardigheden nemen continu toe en leerlingen kunnen hun vorderingen zien en waarderen alsook de vordering van anderen vanaf de eerste les. Het is een activiteit die deelnemers onmiddellijk beloont voor oefening waarbij de opbrengsten rechtevenredig zijn met de duur en de kwaliteit van de inspanning. In dit verband is jongleren net als het oefenen van lezen, spelling of wiskunde. Op dit cumulatieve stapvoor stap leerproces kunnen leerlingen herhaaldelijk worden gewezen.

Leraren zouden jongleren en theorie in de volgende projecten met elkaar in verband kunnen brengen:

1. Het lezen van of maken van verslagen van boeken over het circus of de geschiedenis van het jongleren.
2. Het bijhouden van een dagboek van prestaties en records, waarbij wordt ingegaan op de frustraties en vorderingen.
3. Het uitzenden van leerlingen naar andere, nabijgelegen scholen om daar andere leerlingen te leren jongleren.
4. Het uitzenden van leerlingen naar bijeenkomsten in de wijk of van het onderwijs om ze daar te laten optreden.
5. Het deelnemen aan een jongleerfestival met de hele klas
6. Het maken van een excursie naar een circus om daar achter de schermen jongleurs te ontmoeten.
7. Het organiseren van jongleer spelletjes op de jaarlijkse sportdag.
8. Het maken van video ‘Hoe leer je jongleren?’ als klassikaal of individueel project.

En waarom zou je niet een eigen onderzoek doen naar de relatie tussen jongleren en lezen, gedragspatronen en andere zaken? Kijk of het lezen beter gaat als leerlingen zich beter kunnen concentreren en bij hun taak kunnen blijven. Je zult een daling van storend gedrag zien en verrast zijn om te ontdekken dat je beste jongleurs niet noodzakelijkerwijs de meest atletische leerlingen zijn. En je dacht dat jongleren iets was dat je alleen in het circus zag…

Bron: The benefits of learniing to juggle for children

Dit blijkt uit een onderzoek met een hersenscanner van de universiteit van Jena en Regensburg, dat is gepubliceerd in Nature. Volgens de onderzoekers is het voor het eerst dat wordt bewezen dat volwassenen menselijke hersenen nog in omvang kunnen veranderen, behalve dan door ziekten of ouderdom. Dat was tot nog toe alleen gezien in dierstudies.

De onderzoekers scanden het brein van 24 vrijwilligers driemaal bij aanvang van het experiment, nadat de helft had leren jongleren met drie ballen, en nog eens drie maanden later, toen de meesten het weer verleerd waren.

In de groep van twaalf jongleurs werd in de visuele centra bij de slaap en de linker frontale kwab gemiddeld 3 procent meer grijze stof gemeten dan bij niet-jongleurs. Na drie maanden, waarin de jongleurs niet meer mochten oefenen, verdween daarvan gemiddeld de helft weer. De hersenen van de niet-jongleurs bleven gedurende de proefperiode onveranderd.

Bron: Volkskracht 24 januari 2004

Wat is de betekenis hiervan voor het dagelijks leven?

De veranderingen kunnen volgens de wetenschappers het gevolg zijn van een toename van celproductie of door veranderingen in de verbindingen tussen de hersencellen. Dr. May die het onderzoek leidde, ziet zichzelf nu uitgedaagd om deze kennis nu toe te passen voor de bestrijding van ziekten.

Dr. Vanessa Sluming, docent in medische beeldverwerking aan de universiteit van Liverpool heeft eerder musici bestudeerd en gevonden dat zij meer hersencellen hebben dan niet-spelers. Zij geeft aan dat het onderzoek naar jongleren interessant is omdat het is uitgevoerd onder volwassenen die een nieuwe vaardigheid moesten leren in plaats van te kijken naar mensen die een vaardigheid als kind hebben geleerd. Maar ze tekent daarbij aan dat de onderzoekers alleen een tijdelijke toename hebben gevonden. Het zou interessant zijn om te weten hoe deze verkregen grijze stof kan worden behouden. Betekent dit dat je continu de verworven vaardigheid moet blijven praktiseren? Of heb je op een gegeven moment genoeg gedaan om het te behouden? Het onderzoek toont volgens haar aan dat hetgeen we in het dagelijkse leven doen niet alleen invloed heeft op hoe onze hersenen functioneren maar ook op de structuur op een microscopisch niveau.

Bron: http://news.bbc.co.uk/2/hi/health/3417045.stm

Hart, hoofd en handen in balans

Dave Finnegan studeerde sociologie aan de Cornell universiteit. Als middel tegen stress van zijn promotie-onderzoek leerde hij jongleren. Tot zijn grote verrassing veranderde deze discipline zijn hele levensinstelling. Tegenwoordig staat hij wereldwijd bekend als meester-jongleur die de kunst van het jongleren gebruikt als een weg tot zelfverwerkelijking. Meer dan een miljoen mensen leerden via zijn ‘Juggling for succes’ wat het betekent om voorbij je eigen mogelijkheden te denken en daar doelgericht en op een plezierige manier succes in te behalen.

Recensie
Zen is, in tegenstelling tot andere mystieke stelsels, nauw met het dagelijks bestaan verweven. Door het praktisch toepassen van zen wordt de mens zich bewust dat nadenken, overwegen en begrippen vormen het oorspronkelijke onbewuste versluieren en de weg naar geestelijke ontwikkeling blokkeren.
In dit boek gaat de auteur drie maanden op Taiwan in retraite bij een zenmonnik om de kunst van het jongleren te perfectioneren. Mede door meditatie, het zingen van mantras en de levenslessen van de zenmeester wordt het hem duidelijk dat het jongleren geen nuttig doel nastreeft, ook niet als esthetisch genoegen. Het jongleren beoogt het bewustzijn te trainen en gerichtheid op de werkelijkheid te ontwikkelen. Om een meester in het jongleren te worden moet een grens worden overschreden, waarbij de jongleur en zijn attributen tot één werkelijkheid versmelten.
Het boek leest als een spannend jongensboek. De auteur geeft in eenvoudige bewoordingen aan welke geestelijke groei hij heeft doorgemaakt. De schijnbaar ontoegankelijke zenmystiek wordt door hem op speelse wijze begrijpelijk gemaakt. Voor jongleurs zijn de ervaringen heel herkenbaar.
De voordelen van jongleren die Finnigan in andere artikelen heeft beschreven, komen ook een voor een in dit boek terug. Interessant is het laatste hoofdstuk waarin hij ingaat op de lessen en ervaringen die te maken hebben met de integratie van de linker- en de rechterhersenhelft. Wanneer beide helften goed samenwerken, ontstaat iets moois en is er ruimte voor persoonlijke groei.

Bron: http://www.bol.com/nl/p/nederlandse-boeken/zen-in-de-kunst-van-het-jongleren/1001004006914468/index.html

Een Princeton onderzoeker, Les Fehme (zie Brain/Mind Bulletin vol. 8, nr. 9. 1983), stelt dat we onze algemene prestaties in het leven kunnen verbeteren door verbreding van onze focus. Jongleren is een uitstekende manier om dat te doen. Hij beweert dat de meeste mensen een smalle focus hebben en een gebrek aan bewustzijn van hun eigen lichamelijke sensaties en  emoties. Deze smalle focus kan zeer boeiend en nuttig zijn, zoals bij praten over de telefoon, het besturen van een motorfiets of het krijgen van een massage. Het is alsof er niets anders bestaat, behalve dat. Bij het leren jongleren kan de smalle focus worden gericht op een bepaalde bal of kegel.

Deze smalle focus stemt overeen met de opmerkingen dat we leven in een maatschappij die de dingen ziet als fragmenten in plaats van holistisch. Maar dingen veranderen. En heel misschien helpt jongleren om dat te veranderen.
In 1983 heeft een Canadese onderzoeker, Justine Sergent, van de McGill University in Montreal, bewijs gevonden dat het idee dat de linker hersenen analytisch en rechter hersenhelft holistisch is, ontkracht. In plaats daarvan tonen haar bevindingen aan dat de linker hersenhelft beter is in gedetailleerde verwerking (de smalle focus) en de rechterhersenhelft in grotere aspecten van de waarneming. De bevindingen tonen ook aan dat beide zijden van de hersenen analytisch en holistisch zijn. Deze studie geeft wellicht ook een verklaring voor het feit dat er meer rechtshandige mensen zijn, namelijk omdat we als maatschappij het leven en de dingen als fragmenten zien (een bal of kegel in plaats van een patroon).

Maar wanhoop niet. Een ‘opvallende’ ontdekking van Brenda Spiegler, een onderzoeker van het kinderziekenhuis in Washington (zie Brain/Mind Bulletin vol. 19, no. 6, 1984) toont aan dat linkshandigheid toeneemt. Niet alleen dat, maar volgens een test uitgevoerd op het Mount Union College in Alliance, Ohio (zie Perspective vol. 2, no. 4. 1980), scoorden de linkshandigen hoger op creativiteit dan rechtshandigen, ongeacht hun leeftijd. Het ging om vier aspecten van creativiteit: flexibiliteit, welbespraaktheid, originaliteit en detaillering.
Aangezien de rechter hersenhelft normaliter geassocieerd wordt met creativiteit, is elke activiteit die helpt bij het ontwaken van deze onderdrukte hersenhelft zeker welkom. Begin te jongleren! Wie durft te beweren dat jongleren geen gebruik van beide zijden van de hersenen maakt? Beide handen worden bij jongleren gebruikt, of niet?

Jongleurs leren in een smalle focus situatie. Herinner hoe de meeste mensen beginnen te lezen. Allereerst leren ze de letters (de bal of kegel) te herkennen. Dan leren ze het woord (het jongleerpatroon) te herkennen. Echter, zodra het basis jongleerpatroon (het woord) is geleerd, dan kan de focus verschuiven naar een hoger vaardigheidsniveau (de woorden worden een zin). Een voorbeeld hiervan is een jongleur op een rola-bola.
Als een volleerd jongleur een nieuw kunstje wil leren, moet de focus opnieuw smal zijn, de bal of kegel moet de aandacht krijgen (een linker hersenhelft activiteit). Net als een beginner, moet hij of zij zich richten op het gooien van een kegel met een dubbele spin vanuit de rechterhand voordat de linkerhand een kegel achter de rug langs kan gooien.

Jongleren, zoals het leven zelf, lijkt een paradox. Om te vangen moeten we niet reiken. Om het patroon te zien, moeten we niet naar de delen kijken. Om te leren moeten we afleren.
Afleren van wat? Stoppen met gewoonten. Stoppen en bewust worden wanneer iets lukt, maar in staat te zijn om te pauzeren wanneer je merkt dat niet goed gaat. Dit cruciale moment van pauzeren is volgens Michael Gelb, auteur van Body Learning (zie Brain Mind Bulletin vol. 9, no. 3, 1984) wanneer een gedachte opkomt, en het zijn deze gedachten die onze oude gewoonten zullen doorbreken. We moeten ook anderen die bekwaam zijn, observeren. Beelden van excellentie zien er altijd gemakkelijk uit. “Experts laten wat ze doen er altijd eenvoudig uitzien,” zegt Gelb. Kijk vervolgens hoe het voelt om die taak te doen, te leren met je lichaam. Kunt u jongleren nadat je drie boeken over jongleren hebt gelezen? En na vijf of twintig?

Bij het mensen leren jongleren, leren ze sneller wanneer ze gevraagd worden om elke keer als ze iets verkeerd hebben gedaan, dat te vertellen. In het begin hebben ze geen besef van hun verkeerde bewegingen. Als ze die eenmaal herkennen, kunnen ze die elimineren.

Is het mogelijk dat ik meer van het jongleren maak dan het werkelijk inhoudt? In 1984 zond de Public Broadcasting System zond een serie van acht programma’s uit, getiteld “The Brain”. Op een bepaalde avond toonden ze hoe energie beweegt langs neuronen horizontaal van de achter- naar de voorkant van de hersenen voor het gezichtsvermogen. En energie beweegt van boven naar beneden, ofwel verticaal, voor beweging. Terwijl dit alles werd uitgelegd, was een jongleur gezien op het scherm. Ik vroeg me af waarom ze een jongleur gebruikten om deze delicate werking de hersenen te illustreren. Volgens Bonnie Benjamin, een woordvoerster van de producenten van de serie, werd de scène werd gebruikt om te illustreren waar twee paden in de hersenen samenkomen: zicht en beweging. George Page, verteller van de serie, zei het volgende: “Het aanleggen van paden is de kern van alle geleerde beweging. De hersenen moeten telkens weer experimenteren voordat het de beste route van de ene zenuwcel naar de andere kan ontdekken. Bij het uitvoeren van een handeling waarbij zicht belangrijk is, moeten twee systemen, zicht en beweging, uitvinden waar en hoe ze elkaar kruisen. Een voor een, verbinden de neuronen zich met elkaar. Een verbinding wordt verlengd. Spoedig is het een spoor en uiteindelijk een pad. Samenwerking tussen deze twee routes kan alleen worden bereikt door middel van herhaling.”

Daarom kan je alleen leren jongleren door te oefenen. De eenvoudigste beweging vereist een complex elektrisch/chemisch circuit in de hersenen. Onderzoek naar dit circuit wordt steeds een belangrijker onderdeel van de neurowetenschappen. Misschien zullen neurochirurgen op een dag een jongleur elektronisch aansluiten op een monitor en de activiteit van neuronen kunnen volgen die tijdens het jongleren heen en weer gaat tussen de twee hersenhelften… op de grootste van alle paden in de hersenen – het corpus callosum.

Oefenen lijkt het sleutelwoord in “deze jongleer kwestie”. Neurowetenschappen vertellen ons dat oefening de gewenste paden in de hersenen creëert of bouwt. Maar speelt er nog meer mee? Mogelijk. Morfogenetische velden. Morfische resonantie. Bijnaam: M-velden. Het is een theorie die wetenschappelijk is getest door dr. Rupert Sheldrake uit Engeland. In essentie zegt hij dat door het creëren van een fysiek pad in je hersenen niet alleen jijzelf een betere jongleur wordt, maar er ook voor zorgt dat anderen beter kunnen worden, via het  M-veld.

Maar we zijn een volk dat onszelf graag onder druk zet, zelfs als we weten dat het maar om een spelletje gaat. Hoe kunnen we dan leren jongleren, deze nieuwe informatie in ons opnemen, met minder stress? Nou, er zijn ten minste twee artsen die daar een mening of een gevoel over hebben. Op een conferentie in Chicago in 1983 met als titel “De genezende kracht van de lach en het spel” begon dr. Carl Simonton zijn lezing voor ongeveer 750 mensen met korte instructie hoe te jongleren. Vervolgens werden aan elke persoon drie marshmallows uitgedeeld. Op een teken vlogen 2250 marshmallows rond op zoek naar het M-veld patroon! Onnodig te zeggen dat dr Simonton een statement had gemaakt. Jongleren is leuk.

Dr. Steve Allen Jr. geeft workshops in stressmanagement. Hij gebruikt jongleren niet alleen als een belangrijke instrument voor stressverlaging, maar hij voegt eraan toe dat “er iets krachtigs in herhalende oefeningen zoals jongleren zit,” als ze betrekking hebben op de gezondheid. Bovendien, maakt Dr Allen gebruik van jongleren om stress te verminderen, omdat het de ‘creatieve kracht van dwaasheid’ naar boven brengt, die oorspronkelijk werd gedefinieerd als ‘gezegend, welvarend en gezond’. Toch, het belangrijkste punt van dr Allen voor zijn cliënten/patiënten is: “houdt het gewoon leuk … en speel!”

Er zullen altijd mensen zijn die een heel duidelijk doel willen of moeten hebben om te gaan jongleren voordat ze het uitproberen. Dus voor deze groep… rapporteert Healthwise magazine dat Dartmouth Medical School heeft aangetoond dat roeien de beste oefening is als het om maximale aerobe stimulatie gaat. De reden voor het onderzoek was om erachter te komen wat voor activiteiten oude mensen (85 jaar en ouder) zouden kunnen doen die bijgedragen aan een langere levensduur. Ze keken ook naar joggers en dirigenten. De conclusie die de schrijver uit het Dartmouth onderzoek trok, was dat “het verstandig zou zijn om elke dag armoefeningen uit te voeren en de muziek die we thuis beluisteren zelf te dirigeren.” Dus begin nu met jongleren; een armoefening, zoals er geen andere is.

Auteur: George Niedzialkowski  (zie www.juggling.org/jw/86/1/health.html)

Uit onderzoek van de Universiteit van Dublin blijkt dat bewegen goed is voor het brein. Door [intensieve] inspanning komt in de hersenen een stofje in actie met de naam BDNF [Brain Derived Neurotrophic Factor]. Dat eiwit bevordert niet alleen de vorming van nieuwe hersencellen en de verbindingen daartussen, maar er gaat ook een preventieve werking vanuit: het helpt hersencellen te overleven. Zo heeft lichamelijke activiteit mogelijk een gunstig effect op het voorkomen van ziekten als die van Parkinson en Alzheimer.

Prof. dr. Peter Beek plaatst wel een kanttekening bij de relatie tussen hersenen en bewegen. Volgens hem is niet alleen lijfelijke inspanning belangrijk. Voor de hersenen is een combinatie van lichamelijke én geestelijke training, het beste.

Beek: “Die twee moeten samengaan of elkaar afwisselen. Allebei zorgen ze voor een continue reuring in het brein, waarbij cellen met elkaar wedijveren om bij een activiteit betrokken te raken. Onderzoek aan onder meer de VU wijst uit dat bij een hersenbeschadiging gedeeltelijk herstel kan ontstaan door zowel het lichaam als de hersenen te trainen. Wie een leven lang intensief heeft bewogen én gedacht, met een gezonde geest in een gezond lichaam, is bijvoorbeeld beter bestand tegen de gevolgen van een beroerte dan iemand die dat niet heeft gedaan.”

Volgens Beek hebben alle manieren van bewegen een positief effect op het brein, of het nu om voetbal, tai chi of dansen gaat. Bewezen is dat bewegen goed is voor bot- en spiercellen. Maar, zo blijkt uit onderzoek van het Salk Instituut in Californië, bewegen heeft waarschijnlijk ook een gunstige uitwerking op zenuwcellen. Momenteel doet onder andere het Universitair Medisch Centrum te Utrecht hier nader onderzoek naar. Eén ding staat vast: dagelijks komen er nieuwe hersencellen en verbindingen bij en worden er oude opgeruimd.

“Het brein is geen statisch geheel zoals lang werd gedacht,” zegt Beek. Sommige cellen zijn succesvol en gaan een functionele eenheid vormen, andere cellen bezwijken. Deels hebben we zelf in de hand hoe onze hersenen zich ontwikkelen. Je bent hoe je beweegt, zal ik maar zeggen. Het brein is qua structuur een optelsom van de dingen waartoe we ons hebben gezet. Om een leven lang te kunnen leren, zijn de hersenen voortdurend in ontwikkeling.”

De hersenen hebben verschillende functies. Evenwicht, coördinatie en concentratie zijn de belangrijkste. Door middel van oefeningen kunnen we deze hersenfuncties trainen. Zo zijn wandelen en nordic walking [langlaufen zonder sneeuw], effectieve middelen om te werken aan meer balans. Van wandelen is al aangetoond dat het helpt tegen depressies. Ook jongleren is goed voor de hersenen. Dat blijkt volgens Beek uit onderzoek aan de Duitse Universiteit van Jena, waarbij 24 studenten in twee groepen waren verdeeld.

“De eerste groep leerde drie maanden lang jongleren, de tweede groep ging gewoon naar college. Van alle proefpersonen werden voor en na het leren de hersenen gescand, en bij de tweede groep waren geen veranderingen waarneembaar in het brein. Bij de jongleursgroep daarentegen bleek zich meer grijze stof in de hersenen te bevinden; het deel van het centraal zenuwstelsel dat de neuronen [zenuwcellen] bevat.

De kersverse jongleurs gingen handiger om met de verwerking van visuele informatie, zoals het inschatten van afstanden bij het gooien van ballen. Jongleren blijkt dus goed voor het vergroten van inzicht. Bovendien prikkelt het het voorstellingsvermogen, net als musiceren, schilderen en borduren, ook vaardigheden waarbij precieze handcoördinatie samen gaat met concentratie.

Binnen de hersenwetenschap wordt de laatste tijd veel studie gedaan naar taken die met twee handen worden uitgevoerd [bimanuele coördinatie]. Interessant is dat de bewegingen van de handen niet onafhankelijk van elkaar geschieden, omdat de hersenhelften elkaar beïnvloeden. Dit blijkt bijvoorbeeld uit het “spiegelbewegingeffect”, wanneer een jong kind een éénhandige taak moet uitvoeren. Heeft het in allebei de handen een balletje vast, en moet het in één ervan knijpen, dan zal het meestal automatisch ook in het andere knijpen.

Beek: “Dat is een uiting van communicatie tussen de hersenhelften. Om een dergelijke taak te kunnen uitvoeren, moeten je hersenen deze beïnvloeding leren onderdrukken. Kinderen kunnen dat pas vanaf een jaar of tien, wanneer de verbinding tussen de hersenhelften is volgroeid. Doordat die helften niet onafhankelijk werken, zijn taken waarbij de handen elk een eigen beweging uitvoeren meestal lastig. Denk aan met beide handen een ander ritme drummen of verschillende ruimtelijke figuren maken.”

De handen gelijk op en neer bewegen, en recht tegen elkaar in, zijn bimanuele taken die de mens bevallen. Met andere patronen hebben we meer moeite. Onze hersenen zoeken een bepaalde eenvoud. Dat neemt niet weg dat we zelfs moeilijke taken, zoals jongleren, toch kunnen aanleren. Al is het maar omdat onze hersenen erom vragen.

Bron: Algemeen Dagblad, 26 april 2006

Met drie ballen jongleren is veel minder moeilijk dan het lijkt. Als je elke dag een paar minuten oefent, heb je het binnen enkele weken onder de knie. En je zal merken dat het heel leuk is om te doen.

Hoe begin je eraan? Wel, eerst zoek je drie ballen om mee te jongleren. Ideaal zijn echte jongleerballen (vind je in de betere speelgoedwinkel) maar het kan bijna even goed met tennisballen, stressballetjes of bijvoorbeeld sinaasappels. Die laatste eet je natuurlijk best op na je oefensessie, want in het begin zullen je jongleerballen vaak op de grond vallen.
Je begint best met één en daarna met twee ballen te oefenen. En daarna pas met drie.

Waarom is jongleren nu zo goed voor onze hersenen? Wel, dat komt omdat de rechterkant van ons lichaam door de linkerkant van onze hersenen wordt aangestuurd en omgekeerd. Als je bijvoorbeeld met je rechterhand een beweging maakt, zal het je linker hersenhelft zijn dat aanstuurt. En zet je je linkervoet vooruit, is het je rechter hersenhelft die je zenuwen en spieren prikkelt.

Als je jongleert, maak je met je rechter- en linkerarm dezelfde bewegingen. Om deze ritmische en gespiegelde bewegingen goed te kunnen uitvoeren moeten je linker en rechter hersenhelft dezelfde signalen uitsturen én moeten ze samenwerken. Je rechter hersenhelft wordt dus wat meer gestimuleerd zodat je twee hersenhelften even hard werken. En er ontstaat een soort communicatie tussen je twee hersenhelften. Dat zorgt voor een optimaal gebruik van je hersenen waar je het effect nog een tijdje van kan voelen.

Jongleren is dus ideaal als korte pauze tijdens het studeren of werken. Want je zorgt ervoor dat je twee hersenhelften weer wat beter samen kunnen werken. En dat zorgt voor de optimale combinatie van logica en gevoel, analyse en synthese, structuur en creativiteit.
Veel jongleer-plezier!

Bron: onbekend

Elke keer als we thee drinken, onze schoenen aantrekken of de trap aflopen, staan we er niet bij stil hoe ingewikkeld de bewegingen die door ons lichaam worden uitgevoerd, zijn. We stellen alleen vragen over de precisie en perfectie van bewegingen wanneer we geweldige shows van kunstschaatsers, acrobaten of jongleurs bewonderen. Hun vaardigheden lijken onmogelijk voor gewone mensen, maar het blijkt dat vrijwel iedereen deze onder de knie kan krijgen. Bovendien toont neuropsychologisch onderzoek aan dat zulke schijnbaar rare en nutteloze vaardigheden zeer gunstig voor ons zijn.

Een ongewone ontdekking
Een team van wetenschappers van de Universiteit van Regensburg, onder leiding van Bogdan Draganski, heeft een experiment uitgevoerd waarvan de resultaten beroemd zijn geworden in de wereld van de neurowetenschappen. Onderzoekers verdeelden de proefpersonen in twee groepen. De eerste groep moest in een periode van drie maanden met drie ballen leren jongleren voor ten minste een minuut. De tweede groep onderging deze training niet. De onderzoekers hebben de hersenstructuren systematisch gescand met behulp van Magnetic Resonance Imaging (MRI) om beide groepen te vergelijken. Ze waren op zoek naar veranderingen in de grijze stof van de hersenen als gevolg van de regelmatige jongleer training. Na drie maanden zagen de onderzoekers bij de hersenen van de jongleergroep een significante toename van het volume van de grijze stof in de omgeving van de linker posterieure pariëtale cortex (gebied 3) en aan beide zijden van het midden-temporele deel van de hersenen (gebied 2). Deze gebieden zijn gespecialiseerd in onder andere de verwerking en het opslaan van informatie over hoe we voorwerpen waarnemen en anticiperen op hun beweging.

De resultaten van het experiment zijn om tenminste twee redenen interessant. Allereerst bewijst dit dat ontwikkeling van de hersenen mogelijk is, niet alleen tijdens onze kinderjaren, maar ook gedurende de latere fasen van ons leven. Ten tweede kan zich door zelfs schijnbaar zinloze oefeningen, zoals jongleren met drie ballen, hersenweefsel ontwikkelen op een soortgelijke wijze als gewichtheffen onze spieren ontwikkelt . Het is duidelijk dat deze waarnemingen van belang zijn voor de herstelmogelijkheden en de wederopbouw van beschadigd hersenweefsel tijdens tragische ongelukken of ziekten.

Rat race en hersen abracadabra
De resultaten van Draganski en zijn team bevestigen de bevindingen van eerder onderzoek naar samenhang tussen het gedrag van dieren en de ontwikkeling van hun hersenen. Marian Diamond van de Universiteit van Californië toonde aan dat ratten die in kooien vol met planken, trappen, en loopwielen leefden, een beter ontwikkeld netwerk van celverbindingen in de visuele cortex hebben dan ratten in lege kooien. Bovendien ontdekte Carl Cartman, een andere onderzoeker van de Universiteit van Californië, dat de hersenen van ratten die in loopwielen worden gehouden, een verhoogde hoeveelheid neurotrofinen produceren, dat zijn eiwitten die verantwoordelijk zijn voor de differentiatie en de groei van hersencellen en verbindingen tussen de neuronen. Deze resultaten suggereren dat de rijkdom van iemands ervaringen de ontwikkeling van iemands hersenen positief stimuleert.

De hersenarchitectuur van jongleren
In het experiment van Draganski zijn veranderingen waargenomen in die delen van de hersenen (de zogenaamde “geavanceerde perceptieve verwerking” gebieden) die verantwoordelijk zijn voor het opmerken van voorwerpen en het anticiperen van hun beweging. Een training van drie maanden stimuleerde de ontwikkeling van deze gebieden, die een nauwkeurige ‘beweging-ruimte’ kaart voor een bepaalde taak genereren. Echter, deze gebieden zijn verantwoordelijk voor slechts een fragment van de activiteit van de hersenen die nodig is voor jongleren. De extreme complexiteit van jongleren kan goed worden geïllustreerd met het aantal hersendelen dat bij jongleren betrokken is. Om de beweging van ballen in de lucht te coördineren, moeten onze hersenen de positie van de handen, het hoofd en het gehele lichaam plannen. Deze functies worden beheerd door de prefrontale cortex (gebied 1). Dit is de plaats waar het actieplan wordt gemaakt en waar het hele proces van jongleren wordt gecontroleerd. Dat is mogelijk dankzij een synthese van perceptieve gegevens (gebied 2) en informatie over de positie van het lichaam (gebied 3). Het totale plan voor de bewegingen wordt vervolgens doorgegeven aan de premotorische cortex (gebied 4). Tot de verantwoordelijkheden van dit gebied behoort ook de eerste fase van de verwerking van alle gegevens die nodig zijn voor het uitvoeren van een actie. Net als bij het piano spelen of het eten van een hamburger, is bij het in de lucht houden van drie ballen een complexe sequentie van bewegingen vereist. De coördinatie van deze reeks wordt beheerd door de zogenaamde aanvullende motorische cortex (gebied 5). Dan is de “goede jongleur” aan de beurt, dat is de motor cortex (gebied 6). Dankzij dit deel van de hersenen is de hele truc is mogelijk. Ook wordt een belangrijke rol in het hele proces ingenomen door de basale ganglia (gebied 7) en de kleine hersenen (gebied 8). De basale ganglia zijn voornamelijk verantwoordelijk voor het creëren van de opeenvolging van jongleerbewegingen, terwijl het cerebellum ons toelaat om onze balans te houden tijdens het jongleren, onze oogbewegingen te controleren, de volgorde van de bewegingen te programmeren en routine te brengen in de oorspronkelijk veeleisende en zeer complexe werking van het jongleren. Als de kleine hersenen zijn beschadigd dat kan een aanzienlijke vertraging bij het vangen van de ballen worden waargenomen. Dat heeft te maken met moeilijkheden bij het verplaatsen van de aandacht van de ogen van de ene bal naar de andere. De resterende delen van deze hersenpuzzel worden ingevuld door de hersenstam (gebied 9) en het ruggenmerg (gebied 10). Deze gebieden zijn verantwoordelijk voor het aansturen van de spieren die deelnemen aan het jongleren, de spierspanning en een juiste houding.

 Jongleren is voor iedereen
Psychologisch onderzoek ondersteunt de stelling dat jongleren gunstig is voor de hand-oog coördinatie, het gevoel voor ritme, de reflexen, het evenwichtsgevoel en een goede houding van het lichaam. Daarom is het niet verwonderlijk dat psychologen steeds vaker jongleren aanbevelen als een behandeling bij vele stoornissen. Bijvoorbeeld het Centre for Dyslexia, Dyspraxia and Attention Disorder (DDAT) in Kenilworth (Engeland), heeft in haar therapieën verschillende oefeningen opgenomen, zoals het vangen van ballen, jongleren en het balanceren op de rola-bola (een plank op een buis). Onderzoek uitgevoerd door Carole Smith suggereert dat jongleren – en de daaruit voortvloeiende verbeteringen in de hand-oog coördinatie – bijdragen aan de ontwikkeling van lees- en schrijfvaardigheid.

Ook veel leraren in Polen zijn overtuigd van de positieve effecten van jongleren. Zij moedigen kinderen aan om mee te doen aan verschillende ongebruikelijke activiteiten, die in het algemeen als circus pedagogie worden bestempeld. Door het leren van jongleren, acrobatische stunts, clownerie en pantomime, worden kinderen bewust van hun lichaam, worden ze de opeenvolging van complexe bewegingen meester en trainen ze hun concentratie.

Jongleren wordt nog steeds populairder onder volwassenen die in persoonlijke ontwikkeling geïnteresseerd zijn. Sinds het begin van de jaren 1980 worden managers en werknemers van bedrijven geleerd te jongleren tijdens bijeenkosten en workshops die gewijd zijn aan persoonlijke ontwikkeling, time management en projectmatig werken. In vele organisaties, zoals Bell Labs, Microsoft, Apple Corporation of Massachusetts Institute of Technology, zijn er actieve jongleer clubs. Steeds meer en vaker worden jongleer vaardigheden als vereiste gezien voor leidinggevend personeel. Het is ook vermeldenswaardig dat het werkwoord “jongleren” ook het vermogen om tegelijk met verschillende problemen om te gaan, kan betekenen. Het gooien van ballen kan dan ook als een prachtige metafoor gezien worden voor het realiseren van verschillende projecten tegelijk. Net zoals het toevoegen van een extra bal vraagt om een totale reorganisatie van het bewegingsverloop, dwingt de invoering van nieuwe taken ons op een vergelijkbare manier om het huidige plan van aanpak aan te passen.

Jongleren bleek ook een succesvolle manier om het stressniveau te verlagen. Jongleren introduceert een ontspannen staat van concentratie, waarin lichaam en geest op hetzelfde moment actief en in rust zijn. Een toenemend aantal artsen en therapeuten erkent de therapeutische waarde van jongleren. Carl Simonton, een arts en psycholoog, introduceerde jongleren bij patiënten in een van de ziekenhuizen in de VS als een manier om te ontspannen. Hij is van mening dat jongleren een goede therapie is om te voorkomen dat iemand zich met triviale zaken bezighoudt. Echter, bewustzijn van de gunstige gevolgen van het jongleren is niet genoeg om jongleren onderdeel te maken van onze dagelijkse activiteiten op school of werk. Afgezien van een goede leraar, duidelijke instructies, vastberadenheid, en een paar minuten vrije tijd, is het noodzakelijk om het vooroordeel te overwinnen dat jongleren alleen geschikt is voor straatgoochelaars en niet voor gewone mensen. Het is beter om dit vooroordeel te vervangen door een ander: een goed ontwikkeld stel hersenen, dat is te moeilijk voor mij. Je zult zien dat het veel gemakkelijker is om je van dit tweede vooroordeel te ontdoen. Veel succes bij je jongleer training!

Auteurs: Mirosław Urban, Paweł Fortuna, Piotr Markiewicz
Eerder gepubliceerd in Characters – Polish Psychological Magazine, 2005 nr. 5
Bron: http://benefits-of-juggling.blogspot.com

Een vriend vertelde me het volgende verhaal: een kleine jongen en zijn vader lopen een jongleerwinkel binnen en de jongen kijkt naar een van de aanwezigen die met vijf ballen aan het jongleren is. Hij is gefixeerd door het prachtige patroon. De vader fluistert in zijn oor “hoeveel ballen denk je dat hij jongleert, kun je ze tellen?” De jongen neemt even de tijd om te antwoorden en zegt: “Ik telde er twintig, maar ik denk dat ik dezelfde bal misschien twee keer heb geteld.”

Waarom jongleren?
Er zijn verschillende redenen om te jongleren. Een daarvan is om indruk te maken op je vrienden, een ander is om je concentratie te verhogen. Nog een andere is om de opwinding te voelen van het iets nieuws leren. Een andere is misschien om te ontspannen en de spanning te laten gaan. Er zijn tal van redenen om te jongleren. Persoonlijk vond ik het een zeer positieve ervaring, een grote impuls voor mijn zelfvertrouwen. Op school was ik nooit een sportieve jongen en toen ik drie ballen kreeg, twijfelde ik sterk of ik ooit met drie ballen zou kunnen jongleren. Maar ik was ervan overtuigd dat het met twee ballen zou lukken. Na twee dagen onophoudelijk oefenen met drie ballen was ik ineens, net als bij die wiskundige problemen die ontzettend moeilijk lijken, maar in een oogwenk veranderen in voor de hand liggende problemen, met drie ballen aan het jongleren. Die ervaring was geweldig. Misschien is het hetzelfde soort gevoel als van een peuter die zijn of haar eerste echte stappen zet!

Hoe lang duurt het?
Het kostte me ongeveer een week om met drie ballen goed door te jongleren. Vier ballen kostte me ongeveer twee maanden, terwijl vijf ballen me ongeveer drie jaar kostte (door ongeveer een uur per dag te oefenen). Met zes ballen heb ik vier jaar lang geoefend, maar toen ging het niet veel beter dan toen ik begon! Iemand heeft geschat dat de moeilijkheidsgraad met elke bal die aan een patroon wordt toegevoegd, misschien wel 10 keer zo groot wordt. Het is beetje ontmoedigend, maar tegelijkertijd krijg je onmiddellijk feedback over hoe goed je het doet en dat is een prachtige beloning.

Hoe jongleer je?
De geest is een prachtige patroonherkenner. Ze slaagt er bijvoorbeeld in om de taal te leren als we nog erg jong zijn, ogenschijnlijk uit het niets! Om goed te jongleren is het, vooral in het begin, het beste om het patroonherkenningsysteem uit te zetten, terwijl je je hele leven (op de basisschool, de hogeschool en/of universiteit) hebt geleerd om dat aan te zetten! Met andere woorden, mensen die heel goed zijn in het analyseren en nadenken over problemen, zijn in het eerste stadium van jongleren meestal erg slecht als ze met hun geest proberen ‘uit te vinden hoe het werkt’.

Verslaafd aan het ritme – Eureka!
De beste manier om te leren jongleren is om het gewoon te proberen en het ritme te voelen in de armen en handen dat nodig is om de ballen op de juiste manier te laten bewegen. Kijk naar een jongleur en probeer om het ritme te visualiseren/voelen en niet het patroon van de ballen. Mijn geest is niet snel genoeg om het patroon van de ballen te visualiseren, zeg vijf ballen, maar ik kan wel goed met vijf jongleren! Dat komt omdat ik het ritme heb geleerd en eigen heb gemaakt. Het heeft lang geduurd voordat ik dat realiseerde, maar het heeft me echt geholpen. Ik heb ooit iemand jongleren geleerd die zwoer dat hij nooit in staat zou zijn om dat doen. Ik zette muziek op en liet hem op het ritme van de muziek zijn knieën buigen, hierdoor bewogen zijn armen op het ritme mee en was hij vrijwel meteen aan het jongleren. Het was prachtig om te zien. Het is een magisch moment wanneer het jongleren voor het eerst lukt. Het is bijna alsof de ballen vanzelf gaan! Het is een van die ‘eureka’ momenten.

Met drie ballen jongleren
Laten we drie ballen nemen. Plaats twee ballen in je dominante hand (de rechterhand als je rechtshandig bent) en de andere bal in de andere hand. Gooi een van de twee in de lucht, in een boog van ongeveer meter hoog in de richting van je andere hand. Maak je geen zorgen over hoe goed die gooi was, je moet gewoon wennen aan het doen. Gooi dan, als je hierover tevreden bent, nog een keer, maar gooi nu, als de eerste bal net het hoogste punt is gepasseerd en naar beneden komt, de andere bal vanuit de andere hand. Gooi deze bal in een soortgelijke boog onder de eerste door, maar duidelijk in de richting van de andere hand die de eerste bal gooide. Probeer de verleiding te weerstaan om de tweede bal aan de andere hand door te geven (dat is soms verbazingwekkend moeilijk!). En gooi, wanneer de tweede bal naar beneden komt, de laatste bal, die nog in de eerste hand zit. Maak je geen zorgen over het vangen van de ballen, wen eerst aan het patroon en ritme.
Nadat je alle drie ballen hebt gegooid zou je het geluk kunnen hebben dat je ze allemaal hebt gevangen, in dat geval heb je de ballen ‘geflashed’ en een compleet rondje gemaakt. Als je geen enkele bal hebt gevangen, dan liggen de drie ballen op de vloer en dat is normaal– eerlijk gezegd. Het volgende wat je moet doen, is gewoon blijven oefenen (maar waarschijnlijk niet zo lang als je verwacht). Als je de ballen kunt vangen, stop dan niet bij drie worpen, maar gooi meteen door in het patroon en blijf doorgaan zolang als je kan. Je zult merken dat de ballen en de handen, door een wonder, op de juiste plaats en het juiste moment zijn! Maar alleen als je er niet (te veel) over nadenkt en in staat bent om het ritme te vinden.

Waar moet je naar kijken?
Naarmate je vordert, zul je je realiseren dat de ogen eigenlijk alleen nodig zijn om te zien waar de ballen hun hoogste punt bereiken tijdens de vlucht. Het maakt niet uit waar de ballen de rest van de tijd zijn, omdat de hersenen en handen dat op de een of andere manier weten. Als je je ogen sluit of snel knippert tussen de ballen hun top bereiken, kun je nog steeds goed jongleren.

Soorten patronen
Het patroon van de ballen is afhankelijk van iemands vaardigheid en het aantal ballen. Bij een oneven aantal (d.w.z. 3, 5 en 7) kruisen de ballen heel natuurlijk van de ene hand naar de andere. Bij een even aantal (d.w.z. 2, 4 en 6) blijven de ballen meestal in dezelfde hand hetzelfde patroon herhalen, zonder te kruisen. Zo wordt bij vier ballen eigenlijk met twee ballen in elke hand gejongleerd. Het is mogelijk om met vier ballen zo te jongleren dat ze kruisen, maar dat lijkt meer op jongleren met vijf ballen waarbij een bal ontbreekt. Ik kan dit nu doen, maar het heeft me tijden gekost om a) te geloven dat het mogelijk was en b) om het goed te doen. Nu ik het kan, weet ik niet meer waar al die ophef over was, maar dat is een rare normaliteit in de wereld van het jongleren. Omdat jongleren met meer ballen steeds moeilijker wordt, zijn er vele tientallen patronen met 3 en 4 ballen mogelijk, en veel minder met 5 ballen. Met 7 en 9 ballen jongleren is zo moeilijk, dat het al heel wat is als je het meest ‘eenvoudige’ patroon onder de knie krijgt.

Een paar opmerkingen over coördinatie en leren Het lijkt logisch dat jongleren goed is voor de coördinatie. Tijdens mijn schooltijd had ik veel problemen met lezen en schrijven. Ik ging naar een onderwijskundige en die zei dat ik moeite had met spellen (een geweldige waarneming – niet). Hij liet me verscheidene testen doen en een daarvan was zeer eenvoudig. Hij droeg mij op een stuk papier op te rollen en dit te gebruiken om uit het raam kijken. Hieruit blijkt onbewust welk van de ogen dominant is, omdat je automatisch met dit oog door de buis kijkt. We hebben allemaal de neiging om het ene oog meer dan het andere te gebruiken wanneer we in eerste instantie naar dingen kijken. Kennelijk gebruikte ik het ‘verkeerde’ oog in relatie tot mijn voorkeurshand en hij vertelde me dat dit de oorzaak van mijn coördinatie problemen kon zijn. En dat dit ook de oorzaak van mijn lees- en schrijfproblemen kon zijn. Toen begreep ik pas waarom ik nooit een snooker keu goed kon richten en waarom ik op een kermis nooit het vizier van een geweer kon gebruiken! Vreemd genoeg ben ik erin geslaagd om toch redelijk goed te jongleren; één keer heb ik mijzelf afgeholpen van het geloof dat ik het niet kon. Hoe kwam dat? Voor het antwoord moeten we terug naar de ‘ritme theorie’. Ik denk dat het belangrijkste bij jongleren is a) te geloven dat je het kunt en b) de capaciteit van de geest uit te breiden om spontaan het ritme te vinden om het probleem te kraken. Wanneer de geest dit op een zeer logische en analytische manier probeert te doen, raakt het helemaal in de war. Dit komt ook ten dele doordat de tijd als we diep nadenken, sneller lijkt te gaan dan wanneer we ontspannen zijn. Dus verlies je door deze verandering van mentale tijdsregistratie teveel tijd wanneer je probeert om al die worpen te bedenken, en dan wordt het jongleren steeds moeilijker. Met andere woorden, de bal heeft al bewogen op het moment dat je bedacht hebt waar die naar toe zou moeten!

De toekomst
Ons onderwijs is zeer sterk gebaseerd op analytische leermethoden. Bij sport en drama maken we misschien gebruik van dit ‘ritme’, maar nauwelijks bij natuur- of aardrijkskunde. Als we op een of andere manier van dit ritme in het wetenschappelijk onderwijs gebruik kunnen maken, wie weet wat we dan kunnen bereiken. Het kan zijn dat mensen die van nature goed zijn in een bepaald onderwerp, van dit inherente ritme gebruik maken. Misschien zijn ze op een of andere manier op het onderwerp afgestemd, het inspireert hen op een zodanige wijze dat ze het onderwerp ‘aanvoelen’ en het dus beter doen dan degenen die dat niet kunnen. Ik denk dat dit ons slechts één manier toont waardoor het onderwijs in de toekomst kan veranderen en verbeteren.

Bron http://www.creative-science.org.uk/juggle.html

Orie, als bewegingswetenschapper opgeleid aan de VU, doet zelf onderzoek met zijn schaatsers, bijvoorbeeld naar hun ademhaling. “Van bergbeklimmers is bekend dat, hoe ervarener ze zijn, des te beter ze hun ademhaling afstemmen op het loopritme. Bij schaatsen moet het ritme van afzetten goed aansluiten op het ritme van de ademhaling. Hoe schaatsers dit doen weten we niet precies. Maar het lijkt er sterk op dat deze afstemming perfect verloopt als ze in topvorm zijn.” 

Een van de leermeesters van Orie aan de VU was prof dr Peter Beek. Beek is gespecialiseerd in coördinatie en heeft veel onderzoek gedaan bij jongleurs en drummers. Hij kiest ook de kant van De Koning. “Er is waarschijnlijk nog veel vooruitgang te boeken op het gebied van coördinatie. Bijvoorbeeld hoe we bewegingen aanleren. Een belangrijke discussie onder wetenschappers is het onderscheid tussen expliciet en impliciet leren. Van oudsher leren we sporters bewegingen expliciet aan, dat wil zeggen we beschrijven hoe ze de beweging moeten uitvoeren. Na veel oefenen kan de sporter de beweging gedachteloos uitvoeren, maar de kennis van de beweging is nog altijd aanwezig. Rich Masters liet begin jaren negentig in een experiment zien dat golfers die een beweging impliciet geleerd hebben, dus zonder dat ze specifieke kennis van de slag hebben, onder stress beter presteren dan sporters die de beweging expliciet hebben geleerd. Sporters met specifieke kennis hebben de neiging onder stress hun handelen opnieuw te gaan analyseren.” 

De Duitse onderzoekster Gabriële Wulf maakt onderscheid tussen sporters die intern en extern gericht zijn. Het laatste werkt beter. Skiërs die zich moesten concentreren op hun benen, presteerden minder dan skiërs die zich moesten focussen op de piste. Blijkbaar gaat het erom niet teveel na te denken over de beweging zelf. 

De Duitser Wolfgang Schöllhorn tenslotte gaat nog een stap verder. Beek: “Hij werkt veel met sporters en verbaast zich erover dat die vaak na verloop van tijd tegen een plafondwaarde aanlopen, ook al blijven ze trainen. Volgens Schöllhorn komt dit doordat ze hun ingestudeerde bewegingen te vaak herhalen. De hersenen zitten ‘vast’ in die beweging. Schöllhorn gaf goede amateurkogelstoters, die al tijden tegen hun plafond aan zaten, de opdracht om allerlei nieuwe rare bewegingen te maken voordat ze de kogel stootten. Het werkte, ze konden hun grens weer verleggen. Het idee erachter is dat het brein op te vatten is als een oplossingen genererende machine. Door de boel ‘op te schudden’ prikkel je de hersenen om weer naar nieuwe oplossingen te zoeken.” 

De Groningse onderzoeker dr Theo Mulder kan zich hier helemaal in vinden. Mulder, die werkt bij de faculteit bewegingswetenschappen van de Rijksuniversiteit Groningen, is auteur van het boek  De Geboren Aanpasser, dat handelt over het menselijk brein en veel gelezen wordt door trainers. Mulder, die zelf overigens niets met sport heeft, geeft aan dat het eindeloos herhalen van dezelfde beweging ook in zijn ogen averechts kan werken. “Een atleet die jarenlang op één plek traint, presteert minder als hij op een andere atletiekbaan een wedstrijd moet lopen. Mensen die lang op zee zijn geweest en daar moeiteloos hun taken uitvoeren, presteren minder als ze diezelfde taken plotseling op land moeten uitvoeren. De mens heeft adaptatietijd nodig. Daarom is het dus bijvoorbeeld heel verstandig om als voorbereiding op een wedstrijd tijdig te gaan trainen op de ijsbaan in Turijn en te wennen aan de omgeving. Maar beter is nog om altijd veel variatie aan te brengen in de training, door de hoeveelheid licht te variëren, geluid etcetera. Profgolfers trainen regelmatig op een andere ondergrond, zand, grind, rubber. De vader van de bewegingswetenschappen, Nikolai Bernstein, zei altijd learning is repetition without repetition.” 

Wellicht kunnen jongleurs deze tips ook toepassen. Ieder podium is qua ruimte en belichting anders. Train dus niet altijd in dezelfde omgeving.

Bron: http://www.nwtonline.nl/00/NT/nl/47/artikel/2218/Sneller__hoger_minder.html